انسانها در طول زندگی خود برای ایجاد ارتباطات موفق تلاش میکنند، اما لزوماً هر ارتباطی به یک «رابطه مؤثر» تبدیل نمیشود.
- تفاوت ارتباط و رابطه: ارتباطات ماهیتی مقطعی و گذرا دارند، در حالی که روابط پدیدهای دائمی و پایدار هستند. به همین دلیل، در روابط نوع کنش و واکنش، ظاهر، روکش آن و همچنین نگهداری و صداقت در گفتار و عمل از اهمیت ویژهای برخوردار است.
- آسیبشناسی روابط: بسیاری از روابط عمیق عاطفی یا اجتماعی ممکن است به مرور زمان دچار تعارض و اختلاف سلیقه شده و به حد یک ارتباط ساده تقلیل پیدا کنند. نمونه بارز آن طلاقهای عاطفی در زوجین یا انجماد روابط در برخی لایههای خانوادگی و اجتماعی است. با این حال، روابط عمیق اجتماعی نیز وجود دارند که به رغم ظاهر اولیه خود، به روابط عمیق و تأثیرگذاری تبدیل میشوند (مانند رابطه معلم و شاگرد، یا یک مرشد و مرید).
- قطبهای جذب و دفع: روابط مانند یک پیوستار هستند که یک سر آن «جذابهها» و سر دیگر آن «دافعهها» قرار دارند. اگر فردی قابلیت و استطاعت لازم را داشته باشد میتواند در قطب جذب قرار گرفته و «رابطه مؤثر» بسازد، و در غیر این صورت ممکن است در قطب دفع قرار گرفته و رابطه «خنثی یا غیرمؤثر» شود.
در مجموع، بازنگری، اصلاح و تحکیم مداوم این روابط در طول زندگی امری ضروری است؛ چرا که زیستن بدون روابط مؤثر میتواند بسیار سخت و رنجآور باشد